تقویم دمای روزهنگام ایران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه آزادواحد نجف آباد

2 دانشگاه اصفهان

چکیده

در این پژوهش زمان آغاز و پایان بخش گرم و سرد سال در پهنه‎ی ایران زمین بررسی شده است. برای دستیابی به این هدف داده‎های شبکه‎ای دمای بیشینه‎ی‎ ایران با تفکیک مکانی 1515 کیلومتر و بازه‎ی زمانی روزانه از 01/01/1340 تا 29/12/1382 شامل 15705 روز از پایگاه داده‎ی‎ اسفزاری ویرایش دوم برداشت گردید. به کمک آرایه‎ی داده‎های روزهنگام ایران به ابعاد 718715705 میانگین بلندمدت دما محاسبه و هموارسازی شد و بر پایه‎ی میانگین بلندمدت دمای هر یک از نقاط کشور سال به دو بخش گرم و سرد بخش شد. سرانجام نقشه‎های تاریخ‎های بالاترین و پایین‎ترین دمای روزانه، تاریخ‎های آغاز و پایان بخش گرم و میانگین دمای روزانه در بخش سرد و گرم محاسبه و ترسیم گردید. این نقشه‎ها نشان داد که میانگین دمای روزهنگام ایران 2/25 درجه‎ سلسیوس است.
دوره‎ی گرم ایران از 28 فروردین تا 3 آبان و دوره‎ی سرد از 4 آبان تا 27 فروردین سال بعد رخ می‎دهد. دوره‎های سرد و گرم در همه جای ایران همزمان آغاز نمی‎شود. در بخش‎های جنوبی و جنوب‎شرقی کشور فصل گرم زودتر آغاز می‎شود و دیرتر به پایان می‎رسد. اوج گرما در ایران در نقاط مختلف با 70 روز فاصله به وقوع می‎پیوندد. در حالی که اوج سرما در سراسر ایران تقریباً همزمان و با 15 روز فاصله رخ می‌دهد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Calendar for Day Time Temperature of Iran

نویسندگان [English]

  • majid montazarei 1
  • syidabolfazl masodyan 2
چکیده [English]

In this study, the start and ending time of warm and cold periods of the year in Iran has been investigated. To this aim,  the grid data of maximum daily temperature of Iran with spatial separation of 15×15 and time interval 21/3/1961 up to 20/3/1-2003 including 15705 days were extracted from Asfazari data base, second edition.
Using the array of Iran’s day time temperature data of dimension 15705*7187, the long term mean of temperature was calculated and tabulated, the year was divided in two periods of warm and cold periods based on the long term mean of the temperature of each part of the country. Finally, the maps for the highest and lowest daily temperature start and ending dates of warm period and mean of daily temperature in cold period were calculated and plotted.
The maps showed that, mean of Iran’s day time temperature is 25.2 Celsius degree. Warm period of Iran occurs from 18 April up to 25 October and the cold period starts from 26 October up to 17 April of the next year. Cold and warm periods do not start simultaneously all over Iran. At the south and south east parts of the country, the warm season starts earlier and ends later.  The peak warm temperature in Iran occurs at different parts with a time interval of 70 days. While the peak cold occurs almost simultaneously with a time interval of 15 days all over Iran.
 

کلیدواژه‌ها [English]

  • maximum temperature
  • Grid data
  • Warm period
  • Cold period