پایگاه دادۀ شبکه‌ای بارش ایران (اسفزاری نسخۀ سه)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

استاد آب و هواشناسی گروه جغرافیای طبیعی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران

چکیده

  در مطالعات محیطی به پایگاه داده‌های شبکه‌ای محیطی نیاز است. بررسی تغییرات محیطی و اقلیمی، بررسی حجم بارش حوضه‌های آبی و نظایر آن بدون یک پایگاه داده شبکه‌ای بارش شدنی نیست. در آن دسته از مطالعات محیطی که یک پهنۀ جغرافیایی را دربرمی‌گیرد، اما داده‌های لازم برای نقاط معیّن و معدودی از آن پهنه (مثلاً ایستگاه‌های هواسنجی) دردسترس است و نه برای همۀ گسترۀ پهنۀ مورد بررسی، انجام فرایند تبدیل داده‌های نقطه‌ای به پهنه‌ای (ایجاد پایگاه دادۀ شبکه‌ای) لازم است. نخستین نمونه از این پایگاه‌های داده برای ایران در سال 1375 در دانشگاه اصفهان تولید شد. در این مقاله فرایند آماده‌سازی نسخۀ سوم پایگاه دادۀ بارش اسفزاری معرفی می‌شود. این پایگاه دادۀ شبکه‌ای بارش با تفکیک زمانی روزانه و تفکیک مکانی ده کیلومتر در سیستم تصویر لامبرت مخروطی هم شکل تهیه شده است. این پایگاه داده بارش روزانه سرزمین اصلی ایران را از 01/01/1349 تا 29/12/1394 را پوشش می‌دهد. خطای برآورد میانگین بارش در این پایگاه داده کم‌تر از 15 درصد است. در تهیۀ ‌این پایگاه داده از داده‌های بارش روزانه 2188 ایستگاه سازمان هواشناسی کشور بهره‌برداری شده است. این پایگاه داده تنها نسخۀ ملی دادۀ شبکه‌ای بارش ایران است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Asfezary National Gridded Daily Precipitation Data Base (Version 3)

نویسنده [English]

  • Seyed Abolfazl Masoodian
چکیده [English]

Environmental studies require an environmental gridded database. Environmental change, and climate change studies are not possible without a gridded climate database. In those environmental studies that cover a geographical area, but the necessary data is available for a restricted number of points (for example, meteorological stations) and not for the entire area under study, interpolation is required to convert the point data to areal data. In other words, it is necessary to create a network database.
The first sample of such databases for Iran called Asfezari was introduced in 1996 at the University of Isfahan. This article introduces the process of preparing the third version of the Asfazari rainfall database prepared at the University of Isfahan. This gridded rainfall database is provided in a conical Lambert projection system. Its temporal resolution is daily and its spatial separation is ten kilometers. This database covers the daily rainfall of the mainland of Iran from 1349/01/01 to 1394/12/29. The error in estimating the average rainfall in this database is less than 15%. In preparing this database, the daily rainfall data of 2188 meteorological stations (including synoptic stations, climatic stations and rain gauge stations) of the Meteorological Organization of Iran (IRIMO) have been used.

کلیدواژه‌ها [English]

  • gridded database
  • precipitation
  • interpolation
  • Iran
حجازی‌زاده، زهرا؛ حسین عساکره؛ فریبا صیادی (1395). تغییر اقلیم و توزیع زمانی- مکانی بارش در پهنۀ ایران‌زمین، جغرافیا- انجمن جغرافیایی ایران. پاییز 1395. دورۀ 14. شمارۀ 50. صفحۀ 54-33.
پورزیدی، علی محمد؛ بهلول علیجانی؛ محمد سلیقه، محمدصالح گرامی (1398). تحلیل فضایی بارش استان مازندران، نشریه تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی. شمارۀ 52. صفحۀ 20-1.
عساکره، حسین (1385). کاربرد روش کریجینگ در میانیابی بارش مطالعه موردی میانیابی بارش 26/12/1376 در ایران‌زمین، جغرافیا و توسعه. دورۀ 6. شمارۀ 12. صفحۀ 42-25.
عساکره، حسین؛ زهره سیفی‌پور (1391). مدلسازی مکانی بارش سالانۀ ایران، جغرافیا و توسعه. دورۀ 10. شمارۀ 29. صفحۀ 30-15.
عساکره حسین؛ زهره سیفی‌پور (1392). توصیف ساختار مکانی بارش سالانۀ ایران، تحقیقات جغرافیایی شمارۀ 111. صفحات 30-15.
عساکره، حسین؛ حسن شادمان (1392). کاربرد روش‌های آماری در شناسایی رویدادهای فراگیر اقلیمی. مطالعۀ موردی: روزهای گرم فراگیر در ایران‌زمین، اندیشۀ جغرافیایی. شمارۀ 77. صفحات 94-77.
عساکره، حسین؛ سید ابوالفضل مسعودیان؛ حسن شادمان (1392). تحلیل همدید پویشی فراگیرترین روز گرم ایران طی سال 1340 تا 1386، جغرافیا و مخاطرا ت محیطی. شمارۀ 35. صفحات 52-35.
عساکره، حسین؛ فریبا صیادی (1393). ارزیابی توان الگوی زنجیرۀ مارکوف در برآورد و پهنه‌بندی احتمالاتی روزهای خشک ایران، جغرافیا و مخاطرات محیطی. شمارۀ 10. صفحات 53-37.
عساکره، حسین؛ سعیده اشرفی؛ فاطمه ترکارانی (a1393). رابطۀ حالات بارش با حالات دمای روزانه در ایران، جغرافیا و توسعه. دورۀ 12. شمارۀ 36. صفحات 94-81.
عساکره، حسین؛ اسماعیل نصرآبادی؛ سیدابوالفضل مسعودیان (b1393). شناسایی و پهنه‌بندی توزیع فراوانی بارش روزانۀ ایران. تحقیقات جغرافیایی. دورۀ 29. شمارۀ 114. صفحات 16-1.
عساکره، حسین؛ سعید موحدی؛ علی‌اکبر سبزی‌پرور؛ سید ابوالفضل مسعودیان؛ زهره مریانجی (c1393). اقلیم‌شناسی بارش ایران با استفاده از تحلیل همسازها، تحقیقات جغرافیایی. جلد 29. شمارۀ 4. صفحات 26-15.
عساکره، حسین؛ ترکارانی فاطمه؛ اشرفی سعیده (d1393). پهنه‌بندی احتمال شرطی حالات بارش به شرط حالات دمایی در ایران‌زمین، تحقیقات جغرافیایی. شمارۀ 113. صفحات 86-73.
عساکره، حسین؛ حسن شادمان (1394). شناسایی روابط فضایی روزهای گرم فراگیر در ایران‌زمین، تحقیقات جغرافیایی. جلد 30. شمارۀ 1. صفحه 70-53.
عساکره، حسین؛ حسن شادمان (1395). واکاوی آماری تغییرات فراوانی و دمای روزهای گرم در ایران‌زمین، اطلاعات جغرافیایی (سپهر). دورۀ 25. شمارۀ 100. صفحات 156-147.
عساکره، حسین؛ سید ابوالفضل مسعودیان؛ حسن شادمان (a1395). تحلیل همدیدی-پویشی روزهای گرم فراگیر در ایران‌زمین، جغرافیا و توسعه. دورۀ 14. شمارۀ 42. صفحات 44-27.
عساکره، حسین؛ فرامرز خوش‌اخلاق؛ زینب شامحمدی (b1395). استخراج الگوهای همدید توأم با فازمثبت نوسانات اطلس شمالی و تأثیر آن بر بارش زمستانۀ ایران، هیدروژئومورفولوژی. دورۀ 3. شمارۀ 9. زمستان 1395. صفحه 137-113.
عساکره، حسین؛ مهدی دوستکامیان (1396). بررسی الگوی نواحی هم‌شیب تغییرات میانگین دمای سالانۀ ‌ایران، جغرافیا و توسعه. دورۀ 15. شمارۀ 47. صفحات 162-149.
عساکره، حسین؛ علی شاهبایی کوهتنابی (a1397). تحلیل همدید الگوی جوّی فراگیرترین روز سرد ایران طی سال‌های 1339-1388، جغرافیا و برنامه‌ریزی. دورۀ 64. شمارۀ 24. صفحات 18-1.
عساکره، حسین؛ علی شاهبایی کوتنایی (b1397). تحلیل همدید الگوهای جوّی توأم با موج‌های سرمای زمستانه در ایران، جغرافیا و مخاطرات محیطی. دورۀ 6. شمارۀ 22. صفحات 124-109.
غیور، حسنعلی؛ سید ابوالفضل مسعودیان (a1375)، بررسی نظام تغییرات مجموع بارش سالانه در ایران‌زمین، نیوار، شمارۀ 29. 27-6.
 
غیور، حسنعلی؛ سید ابوالفضل مسعودیان (b1375). بررسی مکانی رابطۀ بارش با ارتفاع در ایران‏زمین، فصلنامۀ تحقیقات جغرافیایی. شمارۀ 41. 143-124.
غیور، حسنعلی؛ سید ابوالفضل مسعودیان (1376). بزرگی، گستره و فراوانی خشکسالی‌ها در ایران، فصلنامۀ تحقیقات جغرافیایی. شمارۀ 45. 40-25.
مجرد، فیروز؛ حاجی مراد مرادی‌فر (1382). مدل‌سازی رابطۀ بارش با ارتفاع در زاگرس، مدرس علوم انسانی. شمارۀ 29. صفحۀ 182-163.
محمدپورزیدی، علی؛ بهلول علیجانی؛ محمد سلیق؛ محمدصالح گرامی (1398). تحلیل فضایی بارش استان مازندران، تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی. شمارۀ 52. صفحه 20-1.
مدرس رضوی، محمدتقی (1356). رسالۀ آثار علوی، خواجه ابوحاتم مظفربن اسمعیل اسفزاری، انتشارات بنیاد فرهنگ ایران.
مسعودیان، سید ابوالفضل (a1382). تحلیل ساختار دمای ماهانۀ ایران، علوم انسانی دانشگاه اصفهان. شمارۀ 1. 96-87.
مسعودیان، سید ابوالفضل (b1382). بررسی پراکندگی جغرافیایی بارش در ایران به روش تحلیل عاملی دوران یافته، جغرافیا و توسعه. شمارۀ 1. 89-79.
مسعودیان، سید ابوالفضل (c1382). نواحی اقلیمی ایران، جغرافیا و توسعه. شمارۀ 2. 185-171.
مسعودیان، سید ابوالفضل (1390). آب‌وهوای ایران، انتشارات شریعه توس. مشهد. ایران.
مسعودیان، سید ابوالفضل؛ فاطمه رعیت‌پیشه؛ محمدصادق کیخسروی کیانی (a1393). معرفی و مقایسۀ پایگاه دادۀ بارشی TRMM3B43 و پایگاه دادۀ بارش اسفزاری، مجلۀ ژئوفیزیک ایران. شمارۀ 4. 31-15.
مسعودیان، سید ابوالفضل؛ محمدصادق کیخسروی کیانی؛ فاطمه رعیت‌پیشه (b1393)، معرفی و مقایسۀ پایگاه دادۀ اسفزاری با پایگاه‌های داده GPCC،GPCP و CMAP، فصلنامۀ تحقیقات جغرافیایی. شمارۀ 112. 88-73.
نصرآبادی، اسماعیل؛ سید ابوالفضل مسعودیان؛ حسین عساکره (1393). شناسایی و توزیع مکانی الگوهای احتمال بارش روزانۀ ایران، تحقیقات کاربردی علوم جغرافیا. شمارۀ 33. صفحات 255-237.
 
References
Asakereh, H., and Hassan Shadman (2018). On the Relationship between tropospheric conditions and widespread hot days in Iran, Theoretical and Applied  Climatology, Volume 131, Issue 1-2, 805-817. 
Masoodian, S.A. (2008). On Precipitation Mapping in Iran, Journal of Humanities, Vol.30, No. 2, 69-80.
 
Sabziparvar, A. A., Movahedi, S., Asakereh, H., Maryanaji, Z., & Masoodian, S. A. (2015). Geographical factors affecting variability of precipitation regime in Iran. Theoretical and Applied Climatology, 120(1), 367-376.