فرصت‌های ژئوپلیتیکی سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران در جنوب آسیا (شبه‌قاره هند)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجو

2 استاد جغرافیای سیاسی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

3 دانشیار روابط بین‌‌الملل دانشکده وزارت امورخارجه، تهران، ایران

4 هیئت علمی

10.22111/gdij.2020.5640

چکیده

  
مناطق ژئوپلیتیکی پیرامونی، نقش ویژه ای در سیاست خارجی کشورها ایفا می کنند. در این میان، یکی از مناطق ژئوپلیتیکی مهم پیرامونی ایران منطقه جنوب آسیا است. آنچه که در جنوب آسیا رخ می دهد بر منافع ایران تاثیر گذار می باشد. بنابراین داشتن شناخت مناسب در سیاست خارجی، توانایی لازم را برای حفظ و تقویت منافع ملی ایران در منطقه جنوب آسیا فراهم می نماید. هدف این پژوهش تبیین فرصت های ژئوپلیتیکی سیاست خارجی ایران در منطقه جنوب آسیا می باشد.
روش تحقیق این پژوهش توصیفی - تحلیلی و همچنین روش جمع آوری یافته های پژوهش به صورت کتابخانه ای و میدانی خواهد بود. یافته های کیفی نشان می دهد که بخشی از شاخص های طبیعی و انسانی کشور های منطقه جنوب آسیا با جمهوری اسلامی ایران از تجانس و هم تکمیلی در ابعاد مختلف اقتصادی، ارتباطی، فرهنگی، دینی و علمی برخوردار می باشند و یافته های میدانی دوازده شاخص را به عنوان شاخص های فرصت آفرین جمهوری اسلامی ایران در جنوب آسیا تائید می کند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Geopolitical Opportunities for the Foreign Policy of the Islamic Republic of Iran in South Asia (Indian Subcontinent)

نویسندگان [English]

  • meysam hadipour 1
  • mohamadreza hafezneia 2
  • s .mahamad kazem sajadpoor 3
  • mohammadreza khorashdizadeh 4
1 تربیت مدرس
4 Supreme National Defense University WebsiteDirections Save
چکیده [English]

Peripheral geopolitical regions play a special role in the foreign policy of countries. Among these, one of the important geopolitical regions Peripheral Iran is the South Asian region. What is happening in South Asia is affecting Iran's interests. Therefore, having a proper knowledge of foreign policy provides the necessary ability to maintain and strengthen Iran's national interests in the South Asian region. The purpose of this study is to explain the geopolitical opportunities of Iran's foreign policy in the South Asian region. The research method of this research will be descriptive-analytical as well as the method of collecting research findings in library and field. Qualitative findings show that some of the natural and human indicators of the countries of the South Asian region with the Islamic Republic of Iran have homogeneity and complementarity in various economic, communication, cultural, religious and scientific dimensions and field findings of twelve indicators Approves as opportunities for the Islamic Republic of Iran in South Asia.

کلیدواژه‌ها [English]

  • South Asia
  • Iran
  • Opportunity
  • Geopolitics
  • Foreign Policy
-    ابوالقاسمی، محسن (1389) تاریخ زبان فارسی، چـاپ دهـم. تهران. انتشارات سمت.

 

-    احمدی، سیدعباس (1390). ایران، انقلاب اسلامی و ژئوپلیتیک شیعه، تهران. مؤسسۀ مطالعات اندیشه‌‌سازان نور.

 

-    امینی، تورج (1380). اسنادی از زرتشتیان معاصر ایران، تهران. سازمان اسناد ملی.

 

-    امـیری، کیومـرث (1342). زبـان و ادبیات فارسی در هند، تهران. گـسترش‌‌ فـارسی.

-  انصاری، نورالحسن (1366). وضـع تـدریس زبان فارسی در هند، مسائل زبان فارسی در هند و پاکستان و بنگلادش (مجموعه سخنرانی‌‌های سـومین سـمینار‌‌ زبان‌‌ فارسی)، تهران. مرکز نشر دانـشگاهی.

-    ایناستترانتسف، کنستانتین (1351). تحقیقاتی دربارۀ ساسانیان. مترجم، کاظم کاظم‌‌زاده. تهران. کتاب.

 

-    آمـوزگار، ژاله (1374). تـاریخ اسـاطیر ایران، جلد 1. تهران. سمت.

 

-    بویس، مری (1386). زرتشتتیان، باورها و آداب دینی آن‌‌ها، مترجم: عسکر بهرامی. تهران. ققنوس.

 

-    پراکاش، ام. ویشنو (1396) تقویت روابط ایران و هند: برقراری ارتباط تجاری و جوامع فرهنگی، مترجم: سیدحسین رئیس‌‌السادات. انتشارات پاپلی.

-    پورداود، ابراهیم (1925). ایران شاه، تاریخچۀ مهاجرت زرتشتیان به هندوستان، بمبئی، انجمن زرتشتیان ایرانی- بمبئی.

-    تمیم‌‌داری، احمد (1379). وضعیت زبان و ادبیات فارسی در بنگلادش، نامه پارسی. شمارۀ 17. تابستان. 174-160.

-    جعفریان، رسول (1388). اطلس شیعه، چاپ دوم. تهران. انتشارات سازمان جغرافیایی.

 

-    جکسون، ابراهام ویلیامیز (1352). سفرنامه جکسون، مترجم: منوچهر امیری و فریدون بدره‌‌ای. تهران. خوارزمی.

 

-    جلالی‌نایینی، محمد‌‌رضا‌‌ (1365). زبان و ادب فارسی در شبه‌‌‌‌قارۀ هند، ناموارۀ دکتر‌‌ محمود‌‌ افشار. جلد 2. تهران. بنیاد موقوفات محمود‌‌ افشار‌‌ یزدی.

 

-    حافظ‌‌نیا، محمدرضا (1385). اصول و مفاهیم ژئوپلیتیک، انتشارات پاپلی.

 

-  حاکمی، اسـماعیل(1366). «فـرهنگ‌‌نویسی در شـبه قـارۀ هـند» مسائل زبان‌‌ فـارسی در هـند و پاکستان‌‌ و بنگلادش ‌‌(مجموعه سخنرانی‌‌های سومین سمینار زبان فارسی)، تهران: مرکز نشر دانشگاهی.

 

-    دانشنامۀ جهان اسلام (1386). نویسنده: مؤسسۀ دائرةالمعارف الفقه‌‌الاسلامی، مؤسسۀ دائرة‌‌المعارف الفقه الاسلامی.

 

-    دوشنگین (1355). پارسیان هند، مترجم: محمد حبیب‌اللهی.مجله وحید.شماره193.صفحات 206-203.

-    دهشیار، حسین (1386). ستون‌‌های دوگانۀ بی‌‌ثباتی در پاکستان، اطلاعات سیاسی- اقتصادی. سال بیست و یکم. شمارۀ 240-239.

 

-    قلی‌زاده، رضا؛ نرگس آهنگر (1380). جستاری در تاریخ مهاجرت زرتشتیان به هند، اندیشه صادق. سال دوم.  شماره 3 و 4.

-    رضوی، سیدحسین (1389). تاریخ و عقاید بریلوی، استاد راهنما: حجت‌‌الاسلام دکتر مهدی فرمانیان. دانشگاه مجتمع عالی امام خمینی (ره).

-  زرقانی، هادی (1382). ارزیابی عوامل و متغیرهای مؤثر بر قدرت ملی و طراحی مدل سنجش قدرت ملی کشورها، تهران. رساله دکتری. دانشگاه تربیت مدرس.

 

-    شریف، محمد (1391). نقد و بررسی کتاب‌‌های تاریخ ادبیات فارسی در شبه‌‌قاره، تهران. انتشارات دکتر محمود افشار.

 

-    شکرالهی، احسان (1397). بررسی وضعیت زبان فارسی در دانشگاه‌‌های هند (مصاحبه)، سایت کتابخانۀ مجلس شورای اسلامی.

-    شهمردان، رشید (1363). تاریخ زرتشتیان، فرزنگان زرتشتی، تهران. فروهر.

 

-    صافی‌گلپایگانی، قاسم (1366). سفرنامۀ پاکستان، تهران: انتشارات کلمه.

-    صبوری فرد، فرهاد (1395). تاریخ روابط پارسیان هند و زرتشتیان ایران، تهران. انتشارات فروهر.

 

-    صفا، ذبیح‌‌اللّه ‌‌(1366‌‌). تاریخ‌‌ ادبیات در ایران، جلد 5. چاپ 3. تهران. فردوس.

 

-    علی بابایی، غلامرضا (1392) تاریخ روابط ایران و پاکستان، تهران. وزارت امور خارجه.

-    فروزانی، ابوالقاسم (1384) غزنویان از پیدایش‌‌ تا‌‌ فروپاشی‌‌، چاپ اول. تهران. انتشارات سمت.

 

-    کریمی‌‌پور، یدالله (1379). مقدمه‌‌ای بر ایران و همسایگان، تهران. انتشارات جهاد دانشگاهی. تربیت مـعلم تهران.

-    کریمی‌‌پور، یدالله (1394). جغرافیا نخست در خدمت صلح، تهران. انتخاب.

 

-    کمیته ساچر (1393). مسلمانان هند، مترجم: رایزنی فرهنگی جمهوری اسلامی ایران. تهران. پردیس قم.

-    کوهن، سال برنارد (1387). ژئوپلیتیک نظام جهانی، ترجمه عباس کاردان. ابرار معاصر.

 

-    گلی‌زواره، غلامرضا (1377). سرزمین اسلام‌‌شناخت کشورهای اسلامی و نواحی مسلمان‌‌نشین، مرکز انتشارات دفتر تبلیغات اسلامی حوزۀ علمیه قم.

-    لعل نهرو، جواهر (1361). کشف هند، ترجمه محمود تفضلی. جلد اول. چاپ دوم. تهران. امیرکبیر.

 

-  لیک و پاتریک ام مورگان (1381). نظم‌‌های منطقه‌‌ای: امنیت‌‌سازی در جهانی نوین، ترجمه سیدجلال دهقانی فیروزآبادی. تهران. پژوهشکده مطالعات راهبردی.

-    مرکز پژوهش‌‌های مجلس (1390). روابط فرهنگی ایران- پاکستان؛ روابط رو به زوال، تهران، مرکز پژوهش‌‌های مجلس.

-    مؤسسۀ ابرار معاصر (1385). آشنایی با کشورهای اسلامی 5 پاکستان، تهران. انتشارات مؤسسۀ ابرار معاصر.

 

-    نصر، ولی‌رضا (1386) ارتش، اسلام‌‌گرایی و دموکراسی در پاکستان، اطلاعات سیاسی- اقتصادی. سال بیست‌‌و‌‌یکم. شمارۀ 238- 237.

 

-    نعمانی هندی، شبلی (1368) شعرالعجم، ترجمۀ فخر داعی گیلانی. جلد 3. چاپ‌‌ سـوم. تـهران. انتشارات دنیای‌‌ کتاب‌‌.

 

-    نمیرانیان، کتایون (1386) زرتشتیان ایران پس از اسلام تا امروز، کرمان، مرکز کرمان‌‌شناسی.

 

-    وزارت امور خارجه ایران (1355). کلیاتی دربارۀ دولت شاهنشاهی ایران با کشورهای افغانستان، پاکستان و...، تهران وزارت امور خارجه.

 

-    هالیستر، جان‌نورمن (1373). تشیّع در هند، ترجمۀ آذر میدخت مشایخ فریدونی. تهران. نشر دانشگاهی.

 

-    هرمیداس‌باوند، داود (1378). ریشه‌‌یابی اجمالی تحولات اخیر و مشکلات فراروی پاکستان، فصلنامۀ سیاست خارجی. سال سیزدهم. شمارۀ 2.

 

-     Ahmad, I. (1975)“Economic and Social Changes, in Muslims in India”, ed. Zafar Imam, New Delhi: Orient Longman. PP. 231-255.

 

-     Ahmed, A.U., Hill, R.V., Smith, L.C., Wiesmann, D.M., Frankenberger, T., Gulati, K., Quabili, W., Yohannes, Y.( 2007)The World's Most Deprived: Characteristics and Causes of Extreme Poverty & Hunger. IFPRI, Washington, DC.

 

-     Ameerdeen, V (2006). Ethnic Politics of Muslims in Sri Lanka, published by Center for Minority Studies, Sri Lanka.

 

-     Balsars, P. P (1981). Highlights of parsi history Bombay,y.c.z.a educational & chaartiable fund.

-     Betts, richard (1979). Weapons: india, pakistan, iran: asian survey, Vol.19,  No,11.

-     Bhattarai,Keshab (2016). Economic Growth and Development in India and SAARC Countries

 

-     Bowker, John (2003). The Concise Oxford Dictionary of World Religions. Publisher: Oxford University Press

-     Cantori, J. and Luis and Steven L, Spiegel (1970).The International Politics of Regions: A Comparative Approach) Englewood Cliff ,N, J : Prentic-Hall.

 

-     Chaubey, Gyaneshwer, Qasim Ayub, Kumarasamy Thangaraj (2017). “Like Sugar in Milk”: Reconstructing the genetic history of the Parsi population, bioRxiv preprint first posted online,1-23 https://genomebiology.biomedcentral.com/articles/10.1186/s13059-017-1244-9

 

-     Constitution of the Islamic Republic of Pakistan(2012). National assembly of Pakistan.

 

-     Constitution of the Peoples  Republic of Bangladesh (1972). International relations and security network primary resources in international affairs (pria).

 

-     Constitution of the Republic of Maldives (2008). LLB. (Hons), (Birmingham), LLM. (London), Barrister-at-Law (Lincoln’s Inn).

 

-     Encyclopædia Britannica (2013). Parsi (people), Britannica.

 

 

-Fazil, M. M (2009). Fragmentation of Muslim Politics in Sri Lanka: A Critical Analysis of Sri Lanka Muslim Congress (SLMC). ICOSH09- International Conference on Social Sciences and Humanities, Dec 2-3, National university of Malaysia

 

-     Fazil, M. M (2005). “The Muslim Factor in Sri Lankan Conflict”, Published in Ferks, Georg and Klem, Bart: (ed.): Dealing with Diversity. Sri Lankan Discourses on Peace and Conflict, Netherlands Institute of International Relations.

-     Haque, Zakia (2013) Muslims Cultural and Religious Practices as a Minority Group in Nepal. IPEDR. V64. 9.

 

-     Heber,Reginald(1826)narrative of a journey through the upper provinnces from Calcutta to Bombay 1824-1825,new delhi nile printing press

 

-     Hewer, C. T. R, Allan Anderson (2006). Understanding Islam: The First Ten Steps, Hymns Ancient and Modern Ltd.

-     Iftikhar, Muhammad Naveed, Fatima Najeeb, Sardar Mohazzam,and Shahida Arif Khan(2015). Sustainable Energy for All in South Asia: Potential,Challenges, and Solutions, A publication of the Sustainable Development Policy Institute (SDPI).

 

-     Iqbal, M., Amjad, R (2010). Food security in South Asia: strategies and programmes for regional collaboration.Regional Integration and Economic Devel- opment in South Asia, 357.

-     Jumbe, C. B. L (2004) Cointegration and Causality between Electricity Consumption and GDP: Empirical Evidence from Malawi. Energy Economics 26, 61-68.

 

 

 

-     Malik ,Iftikhar, H (2002). Religious Minorities in Pakistan. Minority Rights Group International.

 

-     Malik, Jamal (2008). Islam in South Asia A Short History, Leiden, Boston.

 

-     Nawaz Khan, Muhammad (2016). Geopolitics of Water in South Asia, Journal of Current Affairs Vol. 1, Nos.1&2.

 

-     Nehru, Jawaharlal (1961). India's Foreign Policy, selected speeches, September, the Publications Davison, Ministry of Information and Broadcasting, Government of India, Delhi

 

-     Niyaz, Mr. Dr. Abbokar Siddiq (2018). Socio- Economic Indicators for the Development of Rural Muslim Communities: A Meta-Analysis from India, International Journal of Management Studies Vol.V,Issue-2(3),1-16

 

-     Nourian, H. E. Hassan (2014). India and Iran on the threshold of Strategic Relations', in R. Sidda Goud and Manisha Mookherji (ed), India and Iran in contemporary Relations , Allied Publishers Pvt.Ltd., New Delhi.

 

-     Paymaster,rostom burjorji (1954). Early history of the parsees in india ,Bombay, felavnari mandli

 

-     Pew Research Center’s Forum on Religion & Public Life (December 2012), The Global Religious Landscape: A Report on the Size and Distribution of the World's Major Religious Groups as of 2010 (PDF), Pew Research Center, retrieved 20 September 2016

 

-     Pew Research(2011)Muslim Population by Country,Retrieved 23 October 2013. Chapter 1: Religious Affiliation retrieved 4 September 2013.

 

-     Rafi Khan, Shaheen, Faisal Haq Shaheen, Moeed Yusuf & Aska Tanveer (2007). Regional Integration, Trade and Conflict in South Asia, Sustainable Development Policy Institute, Islamabad, Pakistan.

 

-     Rashadkhan,Muhammad and Abdul Qayyum (2007). Dynamic Modelling of Energy and Growth in South Asia, The Pakistan Development Review46: 4 Part II (Winter) PP.481-498.

 

-     Rasul ,Golam (2016) Managing the food, water, and energy nexus for achieving the Sustainable Development Goals in South Asia, EnvironmentalDevelopment18/14-25Journal of African and

 

-     Rasul, G (2014). Food, water, and energy security in South Asia: a nexus perspective from the Hindu Kush Himalayan region. Environ. Sci. Policy 39, 35-48.

 

-     Rasul, G., Sharma, B (2015). The nexus approach to water–energy–food security: an option for adaptation to climate change, Climate Policy

 

-     Robinson,Francis(2016)Islam in South Asia. 9780195390155Oxford Bibliographies

 

-     Shamim Ahmad Wagay (2018).Indo Iranian Relations Travelling Through Ages, Nternational Journal of Research in Humanities, Arts and Literature, Vol. 6, Issue 2, Feb 2018, 33-52.

 

 

-     Siddique, uhammad (2001). Muslim Population in the Kingdom of Nepal: Some Outstanding Features. Journal of Muslim Minority Affairs, Vol. 21, No. 2, 333-343.

 

-     Snedden, Christopher (2016). Shifting Geo-politics in the Greater South Asia Region, Asia-Pacific Center for Security Studies

 

-     Sumner, A (2012). Where do the poor live? World Dev. 40 (5), 865-877.

 

-     Thakur, R. and Wiggen, O (2004). South Asia in the world Introduction: South Asia’s manifold challenge to the international community, Tokuo, New York and Paris: United Nations University Press.

 

-     Thapliyal, S (1999). Potential for Cooperation in South Asia: the Need for a Sub-Regional Approach, South Asian Survey. No: 6Ahmer Bilal Soofi (2010) Water War with India?. Dawn, February 20.

-     Thapliyal, S (1999). "Potential for Cooperation in South Asia: the Need for a Sub-Regional Approach", South Asian Survey. No: 6

 

-     Twinning, Daniel (2008). India’s Relations with Iran and Myanmar: "Rogue State"or Responsible Democratic Stakeholder? India Review, 7 (1) PP.1-37.

-     Unisa,Sayeed, R.B.Bhagat, and T.K. Roy (2009). Demographic Predicament of Parsis in India. Paper presented at XXVI IUSSP International Population Conference 27 September to 2 October.

 

 

-     Vidyarthl, harishankar (2015). Energy consumption and growth in South Asia: evidence from a panel error correction model, International Journal of Energy Sector Management, Vol. 9 Iss 3 PP:1-23.

-     World Bank (2013). South Asia water: Irrigation and drainage (online).

 

-     Worldbank (2016). World Bank Group- International Development, Poverty & Sustainability.

-     Yusoff, Mohammad Agus, Athambawa Sarjoon, Nordin Hussin and Azhar Ahmed (2017). Analyzing the Contributions of the Sri Lanka Muslim Congress and Its Founder–Leader to Muslim Politics and Community in Sri Lanka, Soc. Sci. 2017, 6, 120.1-17.

 

-     Universitys portal (2018). of Dhaka& Rajshahi& Chittagong

 

-     Live mint portal (2015). Indian IT services exports seen growing 12-14% in year ahead. at: uk.reuters.com

-     Statista (Countries- with- the- largest- gold-reserves) (2018) statista.com/statistics/267998/ countries-with-the-largest-gold-reserves/

 

-     Eia (2018). Annual Energy Outlook,eia.gov/ outlooks/aeo

 

 

 

 

-