برآورد و تحلیل افت محیطی دما، ارتفاع تراز انجماد، ارتفاع خط تعادل در کنش متقابل با توزیع هیپسومتریکی و آلتیمتریکی ارتفاعات دنا

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار گروه جغرافیای

2 دانشگاه اصفهان

10.22111/gdij.2020.5501

چکیده

نمایه‌های محیطی افتاهنگ محیطی دما، ارتفاع تراز انجماد، ارتفاع خط تعادل و درصد برف‌پوش در بررسی رفتار محیطی سیستم‌ ناهمواری‌ها و تقویت و کنترل فعالیت‌های یخچال‌های کوهستانی دائمی و غیر دائمی اثرگذار هستند. در این پژوهش با استفاده از داده ‌های رادیوسوند شبکه‌ای روابط دما و ارتفاع در دورة آماری 2005 تا 2018 بررسی شد و متوسط سالانه، فصلی، ماهانه و ساعتی به دست آمد. بر اساس روابط رگرسیونی بین تغییرات دما و ارتفاع نرخ افت محیطی دما محاسبه و ارتفاع تراز انجماد بدست آمد. همچنین ارتفاع خط تعادل یخچالی با در نظر گرفتن حداکثر FLH تابستانه بدست آمد. همچنین برای تحلیل درصد برف‌پوش از داده‌های ماهواره‌ای مودیس ترا و آکوا کمک گرفتیم. نتایج نشان می‌دهد که نرخ ELR به شدت با دمای سطح زمین در دوره‌های گرم و سرد سال مرتبط است بدین صورت که در دوره‌های گرم سال، ELR افزایش و در دوره‌های سرد سال کاهش می‌یابد. بررسی ELA ارتفاعات دنا نشان می‌دهد که این تراز به طور متوسط در ارتفاع 5241 متری واقع شده در حالی که بلندترین ارتفاع در سایت کوهستانی دنا 4450 متر است در نتیجه از لحاظ شرایط اقلیمی، امکان ایجاد یخچال‌های فعال و دائمی در این تودة کوهستانی وجود ندارد. درصد برف‌پوش بالاتر از تراز FLH تقریباً 2 برابر سطوح پائین دست آن است که البته در مواقع سرد سال این تفاضل تا 3 برابر نیز افزایش می‌یابد. با بررسی نیمرخ هیپسومتریکی ارتفاعات دنا دو آستانة T_1 و 〖 T〗_2 به ترتیب در ارتفاع 2400 و 3400 متر بر اساس تغییرات شیب منحنی تعیین گردید. عبور و نوسان مولفه‌های محیطی مورد بحث از این آستانه‌های توپوگرافیک می‌تواند منجر به پاسخ‌های تصاعدی سیستم ناهمواری ارتفاعات دنا به انباشت و تراکم و برداشت یخ و برف و نیز توان و توزیع هیدرولیکی آن در طول سال و در فاز‌های سرد و گرم گردد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Estimating and analysis of Environmental Lapse Rate,, Freezing Level Height,, Equilibrium Line Altitude interaction with Hypsometric and Altimetric distribution of Dena

نویسندگان [English]

  • Abdullah seif 1
  • mahmood soltanian 2
1 university of isfahan
2 university of isfahan
چکیده [English]

In this study, using radiosonde data of temperature and altitude relationship networks during 2005 to 2018 statistical period, annual, seasonal, monthly and hourly averages were obtained. Based on the regression equations between temperature changes and altitude the environmental temperature drop rate was calculated and the solidification level height was calculated. The results show that ELR rate is strongly correlated with ground surface temperature in hot and cold seasons, so that ELR increases during warm seasons and decreases in cold seasons.
The ELA survey of the Dena Heights shows that this level is at an average altitude of 5241 meters, while the highest elevation is at the Dena Mountain Range of 4450 meters, as a result, in terms of climatic conditions, it is not possible to create permanent and active glaciers in this mountain range. The percentage of snow cover above the FLH level is about 2 times that of the downstream levels, but this difference can be increased up to 3 times in the cold season. According to the hypsometric profiles of Dena elevations, two elevations of T1 and T2 at 2400 and 3400 m were determined based on curve slope changes, respectively. The crossing and oscillation of the environmental components from these topographic thresholds can lead to exponential responses of the Dena altitude toughness System to the accumulation and density of ice and snow, as well as its hydraulic power and distribution throughout the year and in warm and cold phases.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Environmental Lapse Rate
  • Freezing Level Height
  • Equilibrium Line Altitude
  • Snow Cover
  • Dena