شناسایی سازه‌های مؤثر بر رفتارهای سازگاری کشاورزان گندم‌کار تحت‌شرایط تغییرات آب و هوایی (مورد مطالعه: شهرستان کرمانشاه)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری توسعۀ کشاورزی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران

2 دانشیار ترویج و آموزش کشاورزی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان، ملاثانی، خوزستان، ایران

3 استادیار جامعه‌شناسی کشاورزی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران ، ایران

چکیده

تغییرات آب و هوایی و پیامدهای آن، چالش‌های مهمی را بر بخش کشاورزی تحمیل کرده‌است. پژوهش حاضر با هدف شناسایی سازه‌های مؤثر بر رفتارهای سازگاری کشاورزان گندم‌کار شهرستان کرمانشاه در مواجهه با تغییرات آب و هوایی انجام شد.جامعۀ آماری پژوهش حاضر کشاورزان گندم‌کار شهرستان کرمانشاه به تعداد 30000 نفر بود که 380 نفر از آن‌ها براساس جدول کرجسی و مورگان به‌عنوان نمونۀ آماری انتخاب شدند. برای انتخاب نمونۀ مورد مطالعه از روش نمونه‌گیری چند‌مرحله‌ای طبقه‌ای خوشه‌ای تصادفی متناسب با حجم جامعۀ آماریبهره‌گرفته‌شد. ابزار گرد‌آوری اطلاعات پرسشنامه‌ای محقق‌ساخت بود که روایی صوری آن توسط متخصصان مورد تأیید قرار گرفت و پایایی آن با ضریب آلفای کرونباخ بررسی شد (89/0-54/0).نتایج نشان داد که متغیّرهای سودگرایی، نگرانی و دغدغه، خودکارآیی، اِدراکِ خطر، باور و متغیّر دانش با تأثیرگذاری بر متغیّر فعالیت‌ها و شیوه‌های تولیدی در مزرعه توانستند 38 درصد از تغییر‌پذیری متغیّر فعالیت‌ها و شیوه‌های تولیدی در مزرعه را تبیین کنند. همچنین متغیّرهای نگرانی و دغدغه، باور و دانش بر مدیریت مالی مزرعه تأثیرگذار بودند و این متغیّرها توانستند 22 درصد از تغییر‌پذیری مدیریت مالی مزرعه را تبیین کنند.ازطرفی متغیّرهای نگرانی و دغدغه، خودکارآیی، باور و دانش با تأثیرگذاری بر بیمه و برنامه‌های دولتی توانستند 25 درصد از تغییر‌پذیری بیمه و برنامه‌های دولتی را تبیین کنند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Identification of Factors Influencing Wheat Growers' Adaptation Behaviors under Climate Change Conditions (Case Study: Kermanshah County)

نویسندگان [English]

  • yousof azadi 1
  • masood yazdanpanah 2
  • masoomeh forozani 2
  • hosein mahmoodi 3
چکیده [English]

Climate change has imposed significant challenges on agriculture sector. This study aimed at identify factors affecting wheat growers' adaptation behavior in face with climate change in Kermanshah County. Study population was all wheat growers' of Kermanshah County (N=30000). Statistical sample was 380 Wheat growers' that determined by Krejcie and Morgan table and a Multi-Stage Cluster Sampling was used to collect data from grower using questionnaire. The face validity of the questionnaire was confirmed by expert. The reliability of the main scales of the questionnaires' was examined by Cronbach Alpha coefficients, which ranged from 0.54 to 0.89, indicating the tool of study is reliable. The results also showed that the variables of profit-orientation, concern, self-efficacy, risk perception, belief and knowledge has direct and indirect effects on the variable positive farm production practices. Collectively, these variables are capable, 38 percent of the variability adap farm production practices. Also the variables of concern, belief and knowledge has direct and indirect effects on the variable positive farm financial management. Collectively, these variables are capable, 22 percent of the variability adap farm financial management. Finally, the variables of concern, self-efficacy, belief and knowledge has direct and indirect effects on the variable positive government programs and insurance. Collectively, these variables are capable, 25 percent of the variability government programs and insurance.

کلیدواژه‌ها [English]

  • climate change
  • adaptation behavior
  • risk perception
  • growers
  • Kermanshah

-    آزادی، یوسف؛ مسعود یزدان‌پناه (1397). بررسی عوامل تأثیرگذار بر رفتار کشاورزان گندم‌کار شهرستان کرمانشاه نسبت به سازگاری با تغییرات آب‌وهوایی، جغرافیا و پایداری محیط. دورۀ 8. شمارۀ 29. صفحات 44-27.

-    آزادی، یوسف؛ مسعود یزدان‌پناه؛ معصومه فروزانی؛ حسین محمودی (1396). ارزیابی رفتار سازگاری گندم‌کاران دیم شهرستان کرمانشاه در رویارویی با تغییرپذیری‌های آب و هوایی: کاربرد نظریۀ انگیزۀ حفاظت. کشاورزی بوم‌شناختی، دورۀ 7. شمارۀ 2. صفحات 106-94.

-    آزادی، یوسف؛ مسعود یزدان‌پناه؛ معصومه فروزانی؛ حسین محمودی (1397). بررسی عوامل مؤثر بر اِدراکِ خطر مواجهه با تغییرات آب و هوایی (موردشناسی: کشاورزان گندم‌کار شهرستان کرمانشاه)، جغرافیا و مخاطرات محیطی. دورۀ 7. شمارۀ 3. صفحات 134-121.

-    جمشیدی، علیرضا؛ هدایت‌الله نوری زمان‌آبادی؛ محمد‌صادق ابراهیمی (1394). درک رفتار سازگاری کشاورزان در برابر تغییرات اقلیمی: مطالعۀ موردی مناطق روستایی شهرستان چرداول، ایلام. روستا و توسعه، دورۀ 18. شمارۀ 2. صفحات 88- 65.

-    حسینی، صفدر؛ محمدرضا نظری؛ شهاب عراقی‌نژاد (1392). بررسی اثر تغییر اقلیم بر بخش کشاورزی با تأکید بر نقش به‌کارگیری راهبردهای تطبیق در این بخش. تحقیقات اقتصاد و توسعۀ کشاورزی ایران، دورۀ 44. شمارۀ 1. صفحات 16-1.

-    خالدی، فخرالدین؛ کیومرث زرافشانی؛ علی‌اصغر میرک‌زاده؛ لیدا شرفی (1394). بررسی عوامل مؤثر بر توان سازگاری کشاورزان در برابر تغییرات اقلیم (مطالعۀ موردی: گندم‌کاران شهرستان سرپل ذهاب، استان کرمانشاه)، پژوهش‌های روستایی. دورۀ 6. شمارۀ 3. صفحات 678-655.

-    زبیدی، طاهره(1394). نوع‌شناسی ادراکات کشاورزان نسبت‌به تغییرات آب و هوایی در شهرستان حمیدیه، پایان‌نامۀ کارشناسی ارشد. دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان.

-    زبیدی، طاهره؛ مسعود یزدان‌پناه؛ معصومه فروزانی؛ بهمن خسروی‌پور (1395). نوع‌شناسی ادراکات کشاورزان گندم‌کار و سبزی‌کار نسبت‌به تغییرات آب و هوایی با استفاده از روش‌شناسی کیو (مورد مطالعه: شهرستان حمیدیۀ خوزستان)، پژوهش‌های روستایی. دورۀ 7. شمارۀ 2. صفحات 391-374.

-    صالحی، صادق؛ زهرا پازوکی‌نژاد (1393). ارزیابی اجتماعی دانش دانشجویان غیر آب و هواشناس نسبت‌به تغییر اقلیم، تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی. دورۀ 5. شمارۀ 2. صفحات 215-193.

-    مرادی، روح‌الله؛ علیرضا کوچکی؛ مهدی نصیری محلاتی (1392). تاثیر تغییر اقلیم بر تولید ذرت و ارزیابی تغییر تاریخ کاشت به‌عنوان راهکار سازگاری در شرایط آب و هوایی مشهد. دانش کشاورزی و تولید پایدار، دورۀ 23. شمارۀ 4. صفحات 130-111.

-    یزدان‌پناه، مسعود؛ طاهره زبیدی (1396). باورها و درک خطر کشاورزان استان خوزستان نسبت‌به تغییرات آب و هوایی، مخاطرات محیط طبیعی. دورۀ 6. شمارۀ 14. صفحات 140-123.

-     Aksit, O., McNeal, K. S., Gold, A. U., Libarkin, J. C., and Harris, S. (2018). The influence of instruction, prior knowledge, and values on climate change risk perception among undergraduates. Journal of Research in Science Teaching, 55, 550-572.

-     Alam, M., Siwar, C., Molla, R., Toriman, M., and Talib, B. (2010). Socioeconomic impacts of climatic change on paddy cultivation: an empirical investigation in Malaysia. Journal of Knowledge Globalization, 3(2), 71-84.

-     Arbuckle, J. G., Morton, L. W., and Hobbs, J. (2013). Farmer beliefs and concerns about climate change and attitudes toward adaptation and mitigation: Evidence from Iowa. Climatic Change, 118 (3-4), 551-563.

-     Asia, C. S. R. (2011). Climate Change Adaptation: Engaging business in Asia. Corporate Social Responsibility Asia, 1 -37.

-     Azadi, Y., Yazdanpanah, M., Forouzani, M., and Mahmoudi, H. (2019a). Farmers' adaptation choices to climate change: a case study of wheat growers in Western Iran. Journal of Water and Climate Change, 10 (1), 102-116.

-     Azadi, Y., Yazdanpanah, M., and Mahmoudi, H. (2019b). Understanding smallholder farmers’ adaptation behaviors through climate change beliefs, risk perception, trust, and psychological distance: Evidence from wheat growers in Iran. Journal of Environmental Management, 250, 109456.

-     Baptiste,A.K(2018). Climate change knowledge, concerns, and behaviors among Caribbean fishers. Journal of Environmental Studies and Sciences, 8, 51-62.

-     Blennow, K., and Persson, J. (2009). Climate change: Motivation for taking measure to adapt. Global Environmental Change, 19 (1), 100-104.‏

-     Burnham, M., and Ma, Z. (2017). Climate change adaptation: factors influencing Chinese smallholder farmers’ perceived self-efficacy and adaptation intent. Regional Environmental Change, 17 (1), 171-186.

-     Chen, J., Huang, P., McCarl, B.A., and Shiva, L. (2014). Climate Change, Society, and Agriculture: An Economic and Policy Perspective. Encyclopedia of Agriculture and Food Systems, 294-306.

-     Clayton, S., Devine-Wright, P., Stern, P. C., Whitmarsh, L., Carrico, A., Steg, L., Swim, J., and Bonnes, M. (2015). Psychological research and global climate change. Nature Climate Change, 5 (7), 640-646.

-     Coward, H. (1998). Traditional and modern approaches to the environment on the Pacific Rim: tensions and values. SUNY Press.

-     Eggers, M., Kayser, M., and Isselstein, J. (2015). Grassland farmers’ attitudes toward climate change in the North German Plain. Regional Environmental Change, 15 (4), 607-617.‏

-     Gifford, R., Kormos, C., and McIntyre, A. (2011). Behavioral dimensions of climate change: Drivers, responses, barriers, and interventions. Climate Change, 2 (6), 801-827.‏

-     Halvorsen, L. J (2003). Profit Orientation and Altruism in Economic Life. Paper to NOLD Conference in Troms, April 23– 27th, Troms, Norway.

-     Karimi, V., Karami, E., and Keshavarz, M. (2018). Climate change and agriculture: Impacts and adaptive responses in Iran. Journal of Integrative Agriculture, 17, 1-15.

-     Läpple, D., and Van Rensburg, T. (2011). Adoption of organic farming: Are there differences between early and late adoption?. Ecological economics, 70 (7), 1406-1414.

-     Le Dang, H. (2014). Adaptation to climate change: the attitude and behaviour of rice farmers in the Mekong Delta, Vietnam.‏

-     Lemmen, D. S., Warren, F. J., Lacroix, J., and Bush, E. (2008). From impacts to adaptation: Canada in a changing climate. Government of Canada, Ottawa.

-     Li, S., Juhász-Horváth, L., Harrison, P. A., Pintér, L., and Rounsevell, M. D. (2017). Relating farmer's perceptions of climate change risk to adaptation behaviour in Hungary. Journal of Environmental Management, 185, 21-30.

-     Menapace, L., Colson, G., and Raffaeli, R. (2014). Farmers' Climate Change Risk Perceptions: An Application of the Exchangeability Method. Paper presented at the EAAE 2014 Congress Agri-Food and Rural Innovations for Healthier Societies, August 26-29th, Ljubljana, Slovenia.

-     Mercado, R. M. (2016). People's Risk Perceptions and Responses to Climate Change and Natural Disasters in BASECO Compound, Manila, Philippines. Procedia Environmental Sciences, 34, 490-505.

-     Narayan-Parker, D. Measuring Empowerment: Cross-Disciplinary Perspectives; World Bank: Washington, DC, USA, 2005.


-     National Research Council. (2010). America’s Climate Choices, Panel on Adapting to the Impacts of Climate Change. Adapting to Climate Change.

-     Otitoju, M. A., and Enete, A. A. (2016). Climate change adaptation: Uncovering constraints to the use of adaptation strategies among food crop farmers in South-west, Nigeria using principal component analysis (PCA). Cogent Food and Agriculture, 2 (1), 1-11.

-     Prokopy, L. S., Arbuckle, J. G., Barnes, A. P., Haden, V. R., Hogan, A., Niles, M. T., and Tyndall, J. (2015). Farmers and climate change: a cross-national comparison of beliefs and risk perceptions in high-income countries. Environmental management, 56 (2), 492-504.

-     Raparthi, K. (2016). Assessing the Initiatives in Climate Responsive and Energy Efficient Architecture: Bridging the Gap between Architectural Research and Practice. International Journal for Science and Advance Research in Technology, 2 (6), 94- 101.

-     Reser, J. P., Bradley, G. L., Glendon, A. I., Ellul, M. C., and Callaghan, R. (2012). Public risk perceptions, understandings and responses to climate change in Australia and Great Britain. Gold Coast, Qld: Griffith Climate Change Response Adaptation Facility.‏

-     Smit, B., and Skinner, M. W. (2002). Adaptation options in agriculture to climate change: a typology. Mitigation and adaptation strategies for global change, 7 (1), 85-114.‏


-     Tobler, C., Visschers, V. H., and Siegrist, M. (2012). Consumers’ knowledge about climate change. Climatic change, 114 (2), 189-209.

-     Ung, M., Luginaah, I., Chuenpagdee, R., and Campbell, G. (2015). Perceived Self-Efficacy and Adaptation to Climate Change in Coastal Cambodia. Climate, 4 (1), 1.-16.

-     Vignola, R., Klinsky, S., Tam, J., and McDaniels, T. (2013). Public perception, knowledge and policy support for mitigation and adaption to climate change in Costa Rica: comparisons with North American and European studies. Mitigation and Adaptation Strategies for Global Change, 18 (3), 303-323.‏

-     Waongo, M., Laux, P., and Kunstmann, H. (2015). Adaptation to climate change: The impacts of optimized planting dates on attainable maize yields under rainfed conditions in Burkina Faso. Agricultural and Forest Meteorology, 205, 23-39.

-     Zamasiya, B., Nyikahadzoi, K., and Mukamuri, B. B (2017). Factors influencing smallholder farmers' behavioural intention towards adaptation to climate change in transitional climatic zones: a case study of Hwedza District in Zimbabwe. Journal of Environmental Management, 198, 233-239.