پدیدارشناسی در ژئومورفولوژی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری ژئومورفولوژی، دانشگاه حکیم سبزواری، سبزوار، ایران

2 دانشیار ژئومورفولوژی، دانشگاه حکیم سبزواری، سبزوار، ایران

3 مدرس ژئومورفولوژی، دانشگاه خوارزمی، تهران. ایران

چکیده

تغییر پارادایم‌ها در یک حوزه دانشی سرآغاز تحوّل در ادبیات، روش، تکنیک و مؤلفه‌های دیگر شناخت‌شناسی تلقّی می‌شود. همان طور که وقتی دیدگاه سیستمی جایگزین روش‌های کلاسیک شد، تحولات عمیقی دامنگیر رشته‌ها و حوزه‌های دانشی شد. این تحولات نخست در علوم تجربی رخ داد، ولی دیری نپایید که دانشمندان علوم انسانی فرصت‌های از دست رفته را با نقادی از علوم تجربی و با طرح هندسه فضایی، جبران کردند. در این میان تلاش‌های دیلتای در نشان دادن مرتبه علوم انسانی و پرده‌‌برداری از هزار رمز و راز پنهان در پدیدارشناسی، توسط هوسرل، ژنت و هایدگر راه را برای شکل‌گیری پارادایمی دیگر فراهم آورد و به حاکمیت بلا منازع یکصد ساله حلقه وین پایان داد. این موج به طور قطع با همه بی‌مهری‌ها دامن علوم جغرافیایی را هم ترآلوده خواهد کرد. این پژوهش بر جنبه‌های معرفتی تأکید و با روش تحلیل متن ژنت، با نگاه پدیدارشناسی، در نوشته‌های شخصیت‌های علمی مانند گیلبرت ژئومورفولوژیست‌ و هیلیر اندیشمند فضا‌شناس پرداخته است. هم چنین ضمن بیان چیستی پدیدارشناسی دست به نقد و نقبی در تاریخ معاصر اندیشه‌های نظری در ژئومورفولوژی زده است. این پژوهش سعی بر آن دارد که تفاوت‌های فکری در حوزه پدیدارشناسی‌ را با پدیده‌شناسی، روشن سازد. نتایج حاصل از این مطالعه نشان داد که:
* پدیدارشناسی یک روش متّکی به تحلیل داده‌های فراعینی و تبیین‌کننده رابطه‌های عمیق‌تری از این جهان در مقابل روش‌های تجربی است.
*پدیدارشناسی سعی دارد با وجوه عمیق‌تر و پنهان پدیده‌ها و نقش انسان در شناخت آنها، دایره تجربه‌های بشری را از مفهوم تجربه معنی شده؛ در حلقه وین گسترش دهد. این به معنی نفی و یا بی‌اعتباری«پوزیتیویتیسم » نیست.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

phenomenalogy in geomorphology

نویسندگان [English]

  • leila solgi 1
  • Mohammad Ali zanganeh asadi 2
  • ebrat mohamadian 3
2 دانشگاه حکیم سبزواری
چکیده [English]

Change in the paradigms of a knowledge domain is considered the beginning of evolution in the literature, methodology, techniques and other cognitive components. Similarly, when the systematic approach replaced the classical methods, profound changes occurred in the empirical sciences, it was not until recently that humanities scientists lost opportunities which were analytically compensated by the critique of experimental sciences with the design of space geometry. In the meantime, Dilthey efforts to show the position of humanity and the discovery of a thousand secret mysteries in phenomenology by Husserl, Genette and Heidegger provided a way for another paradigm to formulate, putting an end to the one-hundred-year supremacy of The Vienna Circle. This Wave Would definitely infiltrate the geosciences against all odds. This focuses on the epistemic aspects of the approach, and through Genette method of text analysis, investigates the introduction of a phenomenological approach to Geography in the writings of Scientific characters, Gilbert Geomorphologist and thinker Hiller in space placement. phenomenology supplies a criticism on the history of contemporary of theoretical views in Geomorphology the purpose to clarify the intellectual differences in the field of phenomenology.
The results surveys show that: *Phenomenology tries to expand the scope of human experience beyond the definition of experience in the Vienna aspects of phenomena and the role of humans in their discovery and this does not employ the negation or invalidity of positivism.
*phenomenology in Geomorphology in contrast to phenomenology will be a more favorable guarantee of human experience about the world

کلیدواژه‌ها [English]

  • Phenomenology
  • Geomorphology
  • Gilbert

-  اسمیت، دیوید وودراف (1393) پدیدارشناسی، ترجمه مسعود علیا، دانشنامۀ فلسفه استنفورد. تهران. انتشارات ققنوس. صفحات 95-1.

-  انتظاری، مژگان (1393). اقلیم اختری، مجلۀ جغرافیا و برنامه‌ریزی محیطی. سال 25. شمارۀ 1. صفحات 10-2.

-  برتالنفی، لودویک‌فون (1366). مبانی، تکامل و کاربردهای نظریۀ عمومی سیستم‏ها، ترجمۀ کیومرث پریانی. تهران. نشر تندر. صفحات 340-1.

-  پاک­­‌نهاد، سیدمهدی (1393). پدیدارشناسی و تجربه دینی(مجموعه مقالات)، تهران. اندیشه عصر. صفحات 253-1.

-  پرتویی، پروین (1392). پدیدارشناسی مکان، چاپ دوم. تهران. مؤسسۀ تألیف، ترجمه و نشر آثار هنری متن. صفحات 276-1.

-  چورلی، ریچارد جی، استانلی ای شوم، دیوید ای. سودن (1375). ژئومورفولوژی (دیدگاه­ها)، ترجمۀ احمد معتمد. جلد اول. تهران. انتشارات سمت. صفحات 162-1.

-  رامشت، محمدحسین؛ محمد راهدان‌مفرد (1395). دستگاه جغرافیایی ایران، تهران. نشر الگوی پیشرفت. وابسته به مرکز الگوی اسلامی ایران.

-  رضازاده، طاهر (1387). کاربرد نظریۀ گشتالت در هنر و طراحی، آینۀ خیال، شمارۀ 9. صفحات 36-31.

-  رلف، ادوارد (1390). مکان و حس لامکانی، ترجمۀ جلال تبریزی. تهران. نشر کاوش. صفحات 177-1.

-  رلف، ادوارد (1395). مکان و بی‌‌مکانی، ترجمۀ محمدرضا نقصان‌محمدی. کاظم مندگاری، زهیر متکی. چاپ دوم. تهران. نشر آرمان‌شهر.

-  شوتز، آلفرد(1371). چند مفهوم اصلی پدیدارشناسی، ترجمه یوسف اباذری. فرهنگ ویژۀ فلسفه. شمارۀ 11.

-  شهبازی، علیرضا؛ محمدحسین رامشت (1392). «سیر تحولات نظریۀ سوبسیدانس از داروین تا دورن کامپ، پژوهش‌‌های جغرافیای طبیعی. سال 45. شمارۀ 4. زمستان. صفحات 28-15.

-  شاه‌آبادی، محمدرضا (1389). شناخت به لحاظ فلسفی، آموزش معارف، دوره 23. شماره 1. صفحات 5-4.

-  صادقی، مجتبی؛ جعفر جوان؛ محمدرحیم رهنما (1395). روش‌‌شناسی شناخت فضای جغرافیایی چیست؟ درنگی بر سرشت روش‌‌شناسی شناخت فضای جغرافیایی از چشم‌‌انداز پدیدارشناسی هرمنوتیک، مجلۀ مطالعات جغرافیایی مناطق خشک. دورۀ 7. شمارۀ 25. پاییز، صفحات 36-17.

-  فلیک، اووه (1394). در آمدی بر تحقیق کیفی، ترجمه هادی جلیلی. تهران. نشر نی. 492-1.

-  فیروزی، بدیع‌اله (1349). ژئومورفولوژی، اصفهان. انتشارات مشعل.

-  کاووسی، رامین (1386). گشتالت و شیوۀ نگرش، فصل‌نامۀ فرهنگی- هنری (عرفانی) آفتاب اسرار، سال اول. شمارۀ 3. صفحات 108-105.

-  کمالی‌‌نژاد، محمدحسین (بی‌‌تا). هوسرل و تأسیس پدیدارشناسی.کیهان‌اندیشه.شمارۀ68.صفحات60-9.

-  کوک، رونالد، جان چارلز دورکمپ (1378). ژئومورفولوژیو مدیریت محیط، ترجمه شاپور گودرزی­نژاد، چاپ اول، تهران: انتشارات سمت.صفحه 364-1.

-  محمدپور، احمد (1389). روش در روش درباره ساخت معرفت در علوم انسانی، چاپ دوم. تهران. نشر جامعه­شناسان. صفحه.

-  نعمت‏الهی، فاطمه (1393). فضای ترامتنی در ژئومورفولوژی، جغرافیا و برنامه‌ریزی محیطی. دورۀ 25. شمارۀ 1. بهار. صفحات 120- 109.

-  نوالی، محمود (1369). پدیدارشناسی چیست؟، نشریۀ دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تبریز. شمارۀ 135 و 136. صفحات 125-96.

-  نوالی، محمود (1372). «پدیدارشناسی چیست؟»، ترجمۀ دارنیک آندره، چاپ تهران، انتشارات سازمان مطالعه و تدوین کتب علوم انسانى دانشگاه‌‌ها «سمت». صفحه 205.

-  نورتقانی، عبدالمجید (1390). منطق اجتماعی فضا، کتاب ماه علوم و فنون. دورۀ دوم. شمارۀ 52. مردادماه.  22- 19.

-  ورنو، روژه، وال ژان (1379). نگاهی به پدیدارشناسی و فلسفه‌‌های هست ‌بودن، ترجمۀ یحیی مهدوی. چاپ تهران. انتشارات خوارزمی. 404-1.

-   Ash, James. Simpson, Paul (2016). Geography and post-phenomenology, progress in Human Geography, Vol.40(1), PP: 48-66.

-   Chorley, Richard J. (1962). Geomorphology and General Systems Theory, United States Government Printing Office Washington 25, D.C.

-   Darwin, C.R. (1842). The Structure and Darwin, C.R. (1842). The Structure and Distribution of Coral Reefs. Smith Elder& Co., London, 214 pp.

-   Darwin, C.R (1859-1827). On the Origin of Species by Means of Natural Selection. John Murray, London,1859, 1st ed., 502 pp., 1860, 2nd ed., 502 pp., 1862,3rd ed., 538 pp., 1866, 4th ed., 529 PP: 1869, 5th ed.,596 PP: 1872, 6th ed., 458 pp.

-   Davis, William M (1899). The Geographical Cycle,The Geographical Journal, 14(5): 481-504.

-   Gilbert, Grove Karl (1886). The inculcation of scientific method by example, with an illustration drawn from the Quaternary geology of Utah, American Journal of Science, Series 3, 31 P 284-299.

-   Gilbert, Grove Karl (1877). Report on the Geology of the Henry Mountains. Government Printing Office, Washington, DC, 160 pp.

-   Hack, J.T., (1975). Dynamic equilibrium and landscape evolution. In: W.N. Mel born and R.C. Flemal (Editors), Theories of Landform Development. State Univ. New York, Binghamton, PP. 87-102.

-   Heidegger, Martin (1988), Being and Time, translated by John Macqurrie & Edward Robinson, Oxford.

-   Hillier, Bill. Hanson, Julienne (1984). The Social Logic of Space, Published by Press Syndicate University of Cambridge, 276 pages.

-   Hillier, Bill (1996). Space is the Machine, Cambridge University Press, Cambridge, UK

-   Husain, Majid (2008). Geography of India,Published by Tata McGraw Hill Education Private Limited.

-   Hutton, James (1788). Theory of the Earth; or an investigation of the laws observable in the composition, dissolution, and restoration of land upon the Globe. Transactions of the Royal Society of Edinburgh, vol. 1, Part 2, PP.209-304.

-   Hutton, James (1795). Theory of the Earth, with Proofs and Illustrations, Vol. I. Cadell, Junior & Davies, London and W. Creech, Edinburgh, 620 pp.

 

-   Kennedy, A. Barbara (1992). Hutton to Horton: views of sequence, progression and equilibrium in geomorphology, Geomorphology 5, Elsevier Science Publishers B.V. PP. 231-250.

-   Lowenthal, David (1961). Geography, Experience and Imagination, Towards a Geographical Epistemology: Annals of the Association of American Geographers, Vol.51, No. 3, PP.241-260.

-   Lyell, C. (1830-1833). Principles of Geology: Being an Attempt to Explain the Former Changes of the Earth''s Surface by Reference to Causes now in Operation, 3 vols. John Murray, London. Vol. I (1830) 511 PP: Vol. II (1832) 330 pp.; Vol III (1833), 398+109 pp. Re printed in facsimile, M.J.S. Rudwick (Editor), 1970.Verlag vs. Cramer, Lehre, 3 vols.

-   Lyell, C. (1837). Principles of Geology: Being an Inquiry How Far the Former Changes of the Earth''s Surface by Reference to Causes now in Operation, 4 Vols. John Murray,London,5th ed., Vol.1,462 pp.

-   Lyell, C., (1840-1875). Principles of Geology: or, Modern Changes of the Earth and its Inhabitants Considered as Illustrative of Geology, 3 vols. John Murray, London. 1840: 6th ed., 3vols.;1833: 9th ed.,855 pp; 1875: 12th ed., Vol. 1,655 PP. Vol. II, 652 PP.

-   Merrens, H. Roy (1969). The Physical Environment of Early America: Images and Image Makers in Colonial South Carolina, Geographical Review, Vol.59,No. 4, Published by American Geographical Society, pp. 530-556.   DOI: 10.2307/213861

-   Relph Edward (1970). An inquiry into the relations between phenomenology and Geography, University of Toronto the Canadian Geographer, Volume 14, Issue 3, September, Pages 193–268, DOI:10.1111/j.1541-0064. 1970.tb01567.x193-201.

-   Strahler, A. N, (1952). Dynamic basis of geomorphology.Geol.Soc.Am.Bull,62:923-938.

-   Sack, D. (1992). New wine in old bottles: the historiography of a paradigm change, Geomorphology, 5, Elsevier Science Publishers B.V. Amsterdam, 251-263.

-   Soja, Edward (1990). postmodern geographies, the reassertion of space in critical social Theory, verso, second impression, London-New York.