پایش مکانی تداوم بارش در استان کردستان

10.22111/gdij.2018.3562

چکیده

برای انجام این پژوهش داده‌های روزانه‌ی بارش 188 پیمونگاه همدید، اقلیمی و بارانسنجی بر روی پهنه و خارج از مرز استان مربوط به وزارت نیرو وسازمان هواشناسی طی بازه‌ی زمانی 1/1/1340 تا 30/10/1389 استفاده شد. با بهره-گیری از روش زمین‌آماری کریگینگ مقادیر بارش بر روی یاخته‌های 6*6 کیلومتر میان‌یابی شد. حاصل آن 811 یاخته-ی مکانی بود که کل گستره‌ی استان کردستان را پوشش می‌دادند. سپس پایگاه داده‌ای در ابعاد 811*18203 فراهم گردید که بر روی سطرها روز(زمان) و بر روی ستون‌ها یاخته‌ها(مکان) قرار داشتند و مبنای محاسبات این پژوهش قرار گرفت. برای هر یاخته سهم ماندگاری‌ها درکل روزهای بارشی و تأمین میزان بارش دریافتی به‌ همراه اهمیت مکانی مانایی بارش محاسبه شد. یافته‌های این پژوهش نشان داد که ماندگاری‌های بارش بر روی استان 1 الی 37 روزه است. ماندگاری‌های بارش 1 الی 9 روزه بر روی کل گستره‌ی استان کردستان رخنمود دارند. ماندگاری‌های طولانی در نیمه‌ی غربی استان که به لحاظ میزان دریافتی بارش پربارش‌اند بسامد رخداد بیشتری دارند. ماندگاری‌های کوتاه‌ مدت( 1 و 2 روزه) بیشترین بسامد روزهای بارشی و بیشترین درصد مشارکت در تأمین مقدار بارش دریافتی نیمه‌ی کم‌بارش(شرق) استان را بر عهده دارند. همچنین اهمیت فضایی بارش‌های کوتاه مدت بیانگر نقش مهم اینگونه بارش‌ها برای نیمه‌ی شرقی استان است. در نیمه‌ی غربی استان ماندگاری بارش‌های طولانی(4 الی 9 روزه) درصد مشارکت زیادی در تأمین مقدار کل بارش و بسامد رخداد روزهای بارشی دارند درحالیکه اهمیت مکانی ماندگاری‌های طولانی بارش برای مناطقی غیر از نیمه‌ی غربی استان بیشینه است و این بیانگر عادی بودن رخنمود بارش‌ها با مانادگاری طولانی برای نیمه‌ی غربی(پربارش) استان و فرین بودن آنها برای مناطق مرکزی و نمیه‌ی شرقی است. به نظر می‌رسد که پیکربندی ناهمواری‌های استان و مسیر سامانه‌های بارش‌زا نقش مهمی در الگوهای مکانی ماندگاری‌های بارش دارند.

عنوان مقاله [English]

Spatial Analysis of Precipitation Persistency in Kurdistan Province


مقالات آماده انتشار، اصلاح شده برای چاپ
انتشار آنلاین از تاریخ 14 بهمن 1396
  • تاریخ دریافت: 14 بهمن 1396
  • تاریخ پذیرش: 14 بهمن 1396