بررسی و تعیین روند تغییرات پارامترهای کمّی و کیفی چشمه‌های آب گرم معدنی شهر توریستی سرعین با استفاده از آزمون ناپارامتری مان– کندال

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

چکیده

چشمه‌های آب معدنی شهر سرعین نقش بسیار مهمی در تأمین منابع آب و همچنین رونق اقتصادی و جذب گردشگری منطقه دارد. از اینرو مطالعه روند تغییرات کمّی و کیفی آب بسیار حائز اهمیت است. در این مطالعه با استفاده از آزمون ناپارامتری مان‌کندال نسبت به بررسی و تعیین روند پارامترهای کمّی و کیفی چشمه‌های 9گانه‌ی آبگرم معدنی شهر سرعین واقع در شمال غرب ایران در دوره‌ی آماری 1389-1360 در 3 سطح معنی‌داری 1%، 5% و 10%  اقدام گردیده است. متغیّرهای مورد بررسی شامل دبی و دما با داده‌های ماهانه 25 ساله و متغیّرهای اسیدیته، میزان سیلیس، هدایت الکتریکی و سختی کل با داده‌های سالانه 30 ساله می‌باشد. بدین منظور ابتدا خودهمبستگی معنی‌دار مرتبه‌ی اول از سری داده‌ها حذف و سپس برای هر سری زمانی شیب خط روند با روش تخمین‌گر Sen محاسبه شد. در نهایت مطابقت کلی نسبتاً قابل قبولی با فرض اولیه تحقیق مبنی بر کاهش آبدهی و افزایش دما به دلیل گرمایش زمین در نتایج مشاهده گردید. اکثرچشمه‌ها دارای آبدهی با روند منفی معنی‌داربودند و به عبارتی روند آبدهی چشمه‌ها کاهشی بوده است. در مورد دمای چشمه‌ها نیز3 چشمه افزایش دما و 2 چشمه کاهش دما داشته و سایر چشمه‌ها فاقد روند دمایی می‌باشند. اسیدیته و میزان سیلیس اکثر چشمه‌ها در 30 سال دوره‌ی سالانه افزایش یافته و هدایت الکتریکی و سختی کل اکثر چشمه‌ها کاهش یافته است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Review and Determine the Trends of the Quantitative and Qualitative Parameters' Changes of Hot Mineral Springs in the Touristic City of Sarein Using Non-Parametric Mann-Kendall Test

نویسندگان [English]

  • Shahin Hanifezadeh
  • Mohamadali Qorbani
  • Hossein Jabbari khamnei
چکیده [English]

Sarein hot mineral springs have a great important role in supplying water resources, economical development  and attraction of tourists in the area. Therefore , the study of qualitative and quantitative changes trend   of water has a great importance. In this study, non-parametric Mann-Kendall test was used to evaluate the qualitative and quantitative parameters of Sarein  mineral hot springs (9 springs) during 1981–2011 at 3 significant levels of 1%, 5% and 10%. The quantitative  parameters are  discharge and temperature With 25 years of monthly data and qualitative parameters are pH, silica content, electrical conductivity and total hardness With 30 years of annual data. Firstly, the first order  significant autocorrelation was removed from the data set. For each data series, the slope of the trend line was calculated using Sen Gr estimators. At last, a  relatively acceptable general consistent with the basic premise of the research on reducing the discharge and temperature rise due to global warming were obtained. Most of the springs discharge had a significant negative trend and on the other hand, the trend of  Springs is a reducing trend. The results for the temperature of the springs showed that 3 springs' temperature was increased and 2 Springs temperature was reduced and other springs have  no significant trends. pH and silica levels in most springs has  increased during  30 years ago and Electrical conductivity and total hardness was reduced in most of them.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Time series
  • Sarein Hot mineral springs
  • Mann–Kendall
  • Sen
  • Autocorrelation.