ارزیابی تناسب فضایی- مکانی پارک‌های شهری با استفاده از GIS مطالعه‌ی موردی: پارک‌های محله‌ای منطقه‌ی 5 شهرداری تهران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

چکیده

امروزه با پیشرفته شدن جوامع شهری، وجود کاربری فضای سبز و توزیع متناسب آن به یکی از مهمترین دغدغه­های مدیران شهری به ویژه در کلانشهرها تبدیل شده است. گستردگی شهر تهران به همراه متمرکزتر شدن فضای داخلی آن ضرورت توجه به وضعیت دسترسی پارک­های محله­ای را بیش از پیش آشکار ساخته است. هدف پژوهش حاضر بررسی میزان سازگاری پارک­های محله­­ای منطقه‌ی 5 شهرداری تهران با کاربری‌های همجوار، تحلیل میزان‌ تناسب آنها با استانداردهای موجود و همچنین مکان‌یابی اراضی متناسب با استقرار پارک­های مذکور در منطقه‌ی مورد مطالعه می­باشد.
این پژوهش از لحاظ هدف، کاربردی و از لحاظ روش، توصیفی- تحلیلی می­باشد. جهت بررسی وضعیت تناسب پارک­های محله­ای منطقه 5 شهرداری تهران، از نرم­افزار GIS و تکنیک­های موجود در آن همچون overlay(همپوشانی)، SpatialAnalysis(تحلیل­های مکانی)، Proximity (مجاورت) و Network (شبکه) بهره­گیری شده است. نتایج تجزیه و تحلیل­های به دست آمده از تکنیک­های به کار گرفته شده و همچنین استناد به خروجی مدل AHP، بیانگر آن است که بیشتر پارک­های محله­ای موجود در منطقه، در اراضی خوب و خیلی خوب استقرار یافته­ و به ندرت پارک­هایی وجود دارند که در اراضی متوسط و ضعیف مکان­گزینی شده باشند، همچنین با توجه به نقشه مذکور، هیچ کدام از پارک­های محله­ای موجود در اراضی خیلی ضعیف قرار ندارند.
نکته‌ی مهم قابل اشاره در نقشه‌‌ی نهایی این است که اراضی خیلی خوب زیادی وجود دارد که استقرار کاربری­های محله­ای در آنها یا کم است و یا متوازن توزیع نشده­اند، بنابراین جهت برنامه­ریزی کاربری اراضی منطقه‌ی مورد مطاله می­توان از این اراضی با قابلیت سازگاری و تناسب خیلی خوب، جهت احداث و مکان­گزینی پارک­های محله­ای استفاده نمود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Evaluation of Spatial-location Suitability of Urban Parks Using GIS Case Study: Local Parks of District 5 of Tehran Municipality

نویسندگان [English]

  • Seyed Ali Alavi
  • Ali Bagheri Kashkooli
  • Ramin Cheraghi
  • Akbar Lorestani
چکیده [English]

Today, with the  advance of  urban society, the existence of green spaces and suitable distribution of them has become one of the most  important concerns of the urban  managers especially in metropolis. Extension of Tehran with concentrating internal space of it, has revealed the necessity of citizen’s accesses to parks, the aim of this research is evaluating  the adaptability of  local parks of district No.5 of Tehran Municipality with neighboring uses, analysis of their compatibility with the existing standards and also locating appropriate lands for the establishment of such parks in the under study area. 
This research, from the view point of objective is an applied  research and its method is descriptive –analytical one. To study the compability status of local parks, district 5 of Tehran Municipality, GIS software and its  techniques including overlay, SpatialAnalysis, Proximity and Network have been used. The findings of performed analysis of the  used techniques and also referring to the outputs of AHP model reveal that most of the area's parks are located in good and very good and suitable lands and the parks with moderate and weak location can hardly be found .  Also, regarding the said map, none of the parks are placed in very weak areas. The important point in the final map is that there  are  a lot of  very good lands in which the local usages is low or have an unbalanced distribution. Therefore, for planning the land use of the study area , it is possible to use these lands with high adaptability and appropriateness for the establishment and locating local parks. 
 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Spatial-temporal
  • Appropriateness
  • Green space
  • Neighborhood parks
  • GIS