پایش شاخص منابع آب سطحی با استفاده از نمایه SWSI اصلاح شده و مدل زنجیره‌ی مارکف مطالعه موردی: حوزه‌ی آبخیز اترک

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

چکیده

خشکی یکی از پدیده‌‌های پیچیده‌ی طبیعی است که در نتیجه‌ی کمبود بارش حاصل می‌شود و از جمله پدیده‌‌های چالش‌زای آب و هوایی است که تأثیرات گسترده‌ای در جوامع بشری، محیط زیست و اقتصاد دنیا برجای گذاشته است. در طول سال‌‌های اخیر نمایه‌‌های متعددی برای شناسایی و پایش خشکی توسعه داده شده‌اند. هدف از این تحقیق ارزیابی وقایع خشکی در رودخانه‌ی اترک با استفاده از نمایه SWSI اصلاح شده است. همچنین یک مدل زنجیره‌ی مارکف مرتبه یک برای شبیه‌سازی شاخص مزبور بر پایه برآورد احتمال انتقال و توزیع فراوانی جریان رودخانه در ایستگاه‌های مربوطه به کار گرفته شد. نتایج به دست آمده حاکی از این مطلب بود که احتمال گذر از یک حالت معین به همان حالت محتمل‌تر از گذر به سایر شرایط (بین 60 تا 80 درصد) است و هر یک از ایستگاه‌ها مدت زیادی از طول سال را به احتمال زیاد در حالت تعادل قرار دارند. از طرفی علیرغم اینکه بعضی ایستگاه‌ها تداوم زیادی در شرایط خشک دارند ولی به همان نسبت مدت کوتاهی را نیز در شرایط خیلی‌ تر می‌گذرانند که این امر اهمیت برنامه‌ریزی در بخش‌های بهره‌برداری را بیش از پیش آشکار می‌سازد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Monitoring of Surface Water Resources Availability in the Atrak River Using the Modified SWSI Index and Markov Chain Model Case study: Atrak basin

نویسندگان [English]

  • Mehdi Teimoori
  • Ali Fathzadeh
چکیده [English]

Drought is a complex natural phenomenon, which is due to the  precipitation shortage and is one of the climatic challenging phenomena which has great and extensive impacts on human societies,  environment and the world economy. During the recent years, various indices have been developed to detect and monitor drought. In the present paper, is to evaluate the drought phenomenon in Atrak River by using  modified SWSI index.  
Also, a first-order Markov chain model was used to simulate modified SWSI indexes, based on the estimated transitional probabilities and frequency distributions of river’s flow in the relevant stations. The results of this paper indicated that transition probability from a  specified status to the same one  is more probable than transition to other status (between 60 - 80 percent) and each of the  stations, probably most of the time  are at balanced status.
On  the other hand, although some stations are more durable in drought conditions, but at the same rate, they spend in a very wet conditions for a short time, that more than before, reveals the importance of programming in operation parts.
 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Hydrological drought
  • Markov chain-based model
  • Modified SWSI index
  • Atrak river