طبقه¬بندی زمین¬منظرهای ژئومورفولوژیکی بر اساس پارامترهای توپوگرافیکی در محیط GIS مطالعه¬ی موردی : شمال غرب شهر شیراز

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

چکیده

پارامترهای توپوگرافیکی حاصل از مدل رقومی ارتفاعی زمین (DEM)، داده­های باارزشی  در مورد خصوصیات سطحی زمین فراهم می آورند. از این پارامترها به عنوان داده­هایی برای تحلیل زمین  در ژئومورفولوژی کمّی استفاده می­شود.  با بهره­گیری از پارامترهای توپوگرافیکی در کنار استفاده از سیستم اطلاعات  جغرافیایی(GIS)و فناوری رایانه­ای، امکان­پذیری طبقه­بندی،ترسیم و تشریح هندسی اشکال ژئومورفولوژیکی فراهم می­شود. در این بررسی با استفاده از چهار پارامتر توپوگرافیکی ( ارتفاع، شیب زمین، انحنای پروفیل و انحنای پلانی متریک) مستخرج  از مدل رقومی ارتفاعی زمین و سیستم اطلاعات جغرافیایی و از طریق تکنیک تحلیل داده­های خود سازمان یابنده­ی تکراری(ISODAT) بخشی از زمین منظرهای شمال غرب شهر شیراز از نظر واحدهای ژئومورفولوژیکی طبقه­بندی شده­اند. نتایج طبقه­بندی شامل پنج طبقه (و هفت زمین­منظر اصلی) یعنی: 1- کوهستان­های نسبتاً مرتفع، 2- مخروطه­افکنه­ها و پایکوههای مرتفع،
 3-تپه­های کم­ارتفاع، 4- دشت وسطوح هموار و 5- کوههای کم ارتفاع و تپه­های مرتفع است. نتایج حاصل از طبقه­بندی مذکور با نقشه­ی تیپ­های ارضی منطقه­ی شیراز مقایسه شد و تحلیل نتایج نشان داد که استفاده از پارامترهای توپوگرافیکی و روش تحلیل داده­های خود سازمان یابنده­ی تکراری (ISODAT) تکنیکی نسبتاً کارآمد و مناسب برای طبقه­بندی زمین است. این روش آسان، کم­هزینه، سریع و نسبتاً دقیق است و در اغلب بسته­های نرم­افزاری سیستم­های اطلاعات جغرافیایی قابل استفاده می­باشد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Geomorphologic Landviews Classification, Based on Topographical Parameters in GIS (Case Study: Northwest of Shiraz)

نویسنده [English]

  • amir karam
چکیده [English]

 
Topographic parameters extracted from digital elevation model (DEM), provide valuable information about characteristics of the earth surface. These parameters are used in quantitative geomorphology with regard to terrain analysis. By using these topographic parameters along with Geographic Information Systems (GIS) and computer technology, feasible classification, mapping and geometric description of geomorphologic landviews would be accessible. In this survey part of northwest landviews of Shiraz were classified by using 4 topographic parameters (height, slope, profile curvature and planimetric curvature) extracted from DEM in GIS, and via interative self-organizing data analysis technique (ISODAT). The results of classification show  five classes (and 7  landveiws) including :  
1-relatively high mountains, 2-alluvial fans & high foothills, 3-low hills, 4-plains & flat surfaces and 5- low mountains & high hills. These results were compared with Shiraz land type's maps.According to The pertaining analysis, the application of topographic parameters & ISODAT method would be considered as a fairly efficient and suitable technique regarding to landviews classification. It is argued that the method is easy, low cost, fast and relatively precise and well available in most softwares of GISs.
 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Landviews Classification
  • Geographic Information System (GIS)
  • Quantitative Geomorphology
  • Digital Elevation Model (DEM)
  • Terrain Analysis
  • Interative Self-organizing Data Analysis Technique (ISODAT)
  • Shiraz